Jak długo ważne są uprawnienia instruktora nauki jazdy kategorii B?

Uprawnienia instruktora nauki jazdy kategorii B nie mają jednego, z góry określonego okresu ważności, np. 5 lat. Ważność legitymacji instruktora zależy od terminów ważności badań lekarskich i psychologicznych.

W przypadku osoby, która nie ukończyła 60 lat, badania te przeprowadza się co do zasady co 5 lat. Po ukończeniu 60 lat badania wykonuje się co 30 miesięcy. Lekarz lub psycholog może jednak wyznaczyć krótszy termin, jeżeli wynika to ze stanu zdrowia osoby badanej.

Najważniejsze informacje

• Uprawnienia instruktora kategorii B nie mają jednego stałego terminu ważności.
• Starosta wydaje legitymację instruktora na okres wynikający z terminów ważności badań lekarskich i psychologicznych.
• Osoby do 60. roku życia wykonują te badania co do zasady co 5 lat.
• Osoby powyżej 60. roku życia wykonują badania co 30 miesięcy.
• Lekarz lub psycholog może ustalić krótszy termin kolejnego badania.
• Instruktor ma obowiązek corocznie uczestniczyć w warsztatach doskonalenia zawodowego.
• Osoba, która po raz pierwszy uzyskała uprawnienia instruktora w roku, w którym przypadałby jej obowiązek udziału w warsztatach, jest z tego obowiązku zwolniona w tym roku.

Czy uprawnienia instruktora kategorii B są ważne przez 5 lat?

Nie zawsze.

Pięcioletni okres dotyczy co do zasady częstotliwości badań lekarskich i psychologicznych osób, które mają do 60 lat, a nie bezpośrednio okresu ważności samych uprawnień instruktora.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje instruktorowi legitymację, określając jej ważność na okres wynikający z terminów badań lekarskich i psychologicznych. Po przedstawieniu ważnych orzeczeń starosta przedłuża ważność legitymacji na kolejny okres wynikający z tych badań.

Dlatego w praktyce można spotkać się z określeniem, że uprawnienia instruktora są „ważne 5 lat”, ale jest to uproszczenie. Prawidłowo należy odnosić okres ważności legitymacji do terminów ważności wymaganych badań.

Jak często instruktor kategorii B musi wykonywać badania?

Ustawa przewiduje okresowe badania lekarskie i psychologiczne.

Dla osoby, która ma do 60 lat, badania przeprowadza się co 5 lat.

Po ukończeniu 60 lat badania przeprowadza się co 30 miesięcy.

Terminy te mogą zostać skrócone, jeżeli lekarz lub psycholog stwierdzi stan zdrowia wskazujący na możliwość wystąpienia przeciwwskazań przed upływem standardowego terminu.

Oznacza to, że instruktor powinien pilnować nie tylko swojej legitymacji, ale również terminów badań, na podstawie których określono jej ważność.

Czy po 5 latach trzeba ponownie zdawać egzamin na instruktora?

Nie.

Upływ terminu badań lekarskich i psychologicznych nie oznacza konieczności ponownego przechodzenia całego kursu dla kandydatów na instruktorów ani ponownego zdawania egzaminu kwalifikacyjnego.

Jeżeli instruktor nadal spełnia wymagania i przedstawi ważne wymagane orzeczenia, starosta przedłuża okres ważności legitymacji na okres wynikający z terminów tych badań.

Czy instruktor musi co roku odbywać szkolenie?

Tak.

Instruktor jest obowiązany corocznie uczestniczyć w warsztatach doskonalenia zawodowego. Do 7 stycznia każdego roku powinien również przedłożyć staroście zaświadczenie potwierdzające uczestnictwo w warsztatach w roku poprzednim.

Jest jednak wyjątek. Obowiązek ten nie dotyczy osoby, która po raz pierwszy uzyskała uprawnienia instruktora w tym samym roku, w którym przypadałby na nią obowiązek uczestnictwa w warsztatach.

Coroczne warsztaty są więc odrębnym obowiązkiem instruktora i nie należy ich mylić z okresowymi badaniami lekarskimi i psychologicznymi.

Czy można stracić możliwość wykonywania pracy instruktora po upływie ważności badań?

Tak, dlatego terminy badań mają praktyczne znaczenie.

Instruktor musi posiadać ważne orzeczenie lekarskie i psychologiczne, a legitymacja instruktora jest wydawana na okres wynikający z terminów tych badań. Przepisy wymagają również, aby podczas prowadzenia zajęć praktycznych instruktor posiadał legitymację instruktora i okazywał ją na żądanie uprawnionego podmiotu.

Warto więc odpowiednio wcześniej zadbać o wykonanie kolejnych badań i przedłużenie ważności legitymacji.

Czy uprawnienia instruktora kategorii B można rozszerzyć na inne kategorie?

Tak.

Ustawa przewiduje możliwość uzyskiwania uprawnień instruktora w zakresie poszczególnych kategorii prawa jazdy. W przypadku instruktora szkolącego w zakresie prawa jazdy kategorii B starosta wpisuje z urzędu również uprawnienie do szkolenia w zakresie kategorii B1.

Rozszerzenie uprawnień instruktora na kolejne kategorie podlega odrębnym wymaganiom określonym w ustawie.

Podstawa prawna

Podstawowym aktem prawnym jest ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 instruktor musi między innymi posiadać ważne orzeczenie lekarskie i psychologiczne oraz być wpisany do ewidencji instruktorów. W przypadku instruktora szkolącego kandydatów na kierowców kategorii B wymagane jest również posiadanie prawa jazdy kategorii B przez co najmniej 2 lata.

Art. 34 ust. 5 określa częstotliwość badań: co 5 lat dla osób do 60. roku życia oraz co 30 miesięcy dla osób powyżej 60 lat. Przepis dopuszcza również skrócenie tego okresu przez lekarza lub psychologa.

Art. 36 ust. 1–2 stanowi, że starosta określa ważność legitymacji instruktora na okres wynikający z terminów badań lekarskich i psychologicznych oraz przedłuża jej ważność po przedstawieniu ważnych orzeczeń.

Z kolei art. 37 nakłada na instruktora obowiązek corocznego uczestnictwa w warsztatach doskonalenia zawodowego oraz przedkładania staroście odpowiedniego zaświadczenia.

Podsumowanie

Uprawnienia instruktora nauki jazdy kategorii B nie mają sztywnego terminu ważności wynoszącego 5 lat. Okres ważności legitymacji instruktora jest powiązany z terminami ważności badań lekarskich i psychologicznych.

Instruktor do 60. roku życia wykonuje wymagane badania co do zasady co 5 lat, a po ukończeniu 60 lat — co 30 miesięcy. Termin może być krótszy, jeżeli lekarz lub psycholog tak postanowi.

Niezależnie od badań instruktor ma obowiązek corocznego uczestnictwa w warsztatach doskonalenia zawodowego. Dlatego pilnowanie ważności uprawnień instruktora oznacza zarówno kontrolowanie terminów badań, jak i realizowanie corocznego obowiązku doskonalenia zawodowego.